Απάτη
Απάτη: Ολοένα και αυξάνονται τα θύματα από τις ηλεκτρονικές απάτες, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛ.ΑΣ.
Σύμφωνα με τα στατιστικά δεδομένα που έχει συγκεντρώσει η Διεύθυνση Δημόσιας Ασφάλειας του Αρχηγείου της Ελληνικής Αστυνομίας, καταγράφεται ραγδαία αύξηση των υποθέσεων απάτης και υποθέσεων ηλεκτρονικής απάτης, μετά το ξέσπασμα της πανδημίας του κορονοϊού, κατά τις χρονιές 2019-2022.
Σύμφωνα με το αρχηγείο της Ελληνικής Αστυνομίας-Διεύθυνση Δημόσιας Ασφάλειας, ενώ το 2019 οι τετελεσμένες υποθέσεις απάτης με υπολογιστή (386α ΠΚ) ανήλθαν σε 630, το 2020 οι τετελεσμένες απάτες μέσω υπολογιστή ανήλθαν σε 1.195, το 2021 ανήλθαν σε 3.684 και το δεκάμηνο του 2022 ανήλθαν σε 4.912.
Τα στοιχεία διαβιβάστηκαν στη Βουλή, από τον υπουργό Προστασίας του Πολίτη Τάκη Θεοδωρικάκο, στο πλαίσιο του κοινοβουλευτικού ελέγχου, και αφορούν τις υποθέσεις απάτης (άρθρο 386 ΠΚ) και υποθέσεις ηλεκτρονικής απάτης, την περίοδο 2019 έως και τον Οκτώβριο του 2022.
Της διαβίβασης των στοιχείων του υπουργείου Προστασίας του Πολίτη προηγήθηκε ερώτηση που είχε καταθέσει ο βουλευτής της ΝΔ Ιωάννης Λαμπρόπουλος.
Ο βουλευτής έθετε το ζήτημα αύξησης των υποθέσεων ηλεκτρονικής απάτης, με θύματα ανυποψίαστους πολίτες.
Παράλληλα επισήμαινε ότι οι τράπεζες δεν έχουν μέχρι σήμερα πράξει κάτι, ώστε να αποτρέπουν το ηλεκτρονικό έγκλημα.
«Την εκτεταμένη χρήση του διαδικτύου και των κινητών τηλεφώνων -η οποία αυξήθηκε σε σημαντικό βαθμό, τόσο για την επικοινωνία μεταξύ των ανθρώπων, όσο και για την κάλυψη των αναγκών τους με προμήθεια αγαθών ή/και την απομακρυσμένη εξυπηρέτησή τους από δημόσιες Υπηρεσίες και Φορείς κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών, συνεπεία των ειδικών μέτρων που εφαρμόστηκαν στη χώρα μας για τον περιορισμό της διάδοσης του COVID-19- εκμεταλλεύονται άτομα (δράστες), προκειμένου να αποκτήσουν μη εξουσιοδοτημένη πρόσβαση σε δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα προσώπων και κατ’ επέκταση να αποκομίσουν, κυρίως, οικονομικό όφελος», αναφέρεται στο έγγραφο του υπουργού Προστασίας του Πολίτη.
Επισημαίνεται ωστόσο ότι το «ηλεκτρονικό έγκλημα» αποτελεί φαινόμενο που απασχολεί τις Αρχές σε ευρωπαϊκό, περιφερειακό και παγκόσμιο επίπεδο, λόγω των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών του, δεδομένου ότι οι δράστες κινούνται ταχύτατα και με ευελιξία, χωρίς εδαφικούς περιορισμούς, χρησιμοποιώντας τεχνικές απόκρυψης των ψηφιακών τους ιχνών και αξιοποιώντας πλήρως τις δυνατότητες της τεχνολογίας (σκοτεινό διαδίκτυο, ψηφιακά κρυπτο-νομίσματα κ.α.).
Οι τρόποι δράσης ποικίλουν και διαρκώς εξελίσσονται, ενώ χρησιμοποιούνται τεχνικές κοινωνικής μηχανικής «social engineering», προκειμένου φυσικά πρόσωπα και επιχειρήσεις να παραπλανηθούν και να υποκύψουν στα αιτήματα των εγκληματιών, είτε για παραχώρηση στοιχείων πρόσβασης «usernames» και «passwords» σε ψηφιακές υπηρεσίες (ενδεικτικά λογαριασμοί ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης, ηλεκτρονική τραπεζική κ.α.) είτε για απευθείας αποστολή χρημάτων στους δράστες, με διάφορες προφάσεις.
«Σε κάθε περίπτωση, οι δράστες των διαδικτυακών απατών έχουν τη δυνατότητα να αποκρύπτουν, με τη χρήση κατάλληλων εργαλείων, την πραγματική τους τοποθεσία και ταυτότητα, ενώ σε μεγάλο αριθμό υποθέσεων βρίσκονται εκτός της ελληνικής επικράτειας.
Η δε επιλογή των υποψήφιων θυμάτων είναι κατά βάση τυχαία, αφού αποστέλλονται προς αυτά μαζικά μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, μηνύματα «spam» ή πραγματοποιούνται κλήσεις, με αυτοματοποιημένο τρόπο, σειριακά σε όλους τους τηλεφωνικούς αριθμούς», αναφέρει στο έγγραφο του ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη.
Πιο αναλυτικά, και όσον αφορά στις υποθέσεις απάτης το 2019, το 2020, το 2021 και το δεκάμηνο του 2022, τα στοιχεία του Αρχηγείου της Ελληνικής Αστυνομίας/Διεύθυνση Δημόσιας Ασφάλειας δείχνουν ότι:
Το 2019 οι καταγεγραμμένες τετελεσμένες απάτες (386 Π.Κ.) ανήλθαν σε 3.209, οι απόπειρες απάτης που κατεγράφησαν ανήλθαν σε 433, εξιχνιάστηκαν 709 υποθέσεις απάτης, τα καταγεγραμμένα θύματα ανήλθαν σε 3.490.
Το 2019 οι καταγεγραμμένες τετελεσμένες απάτες με υπολογιστή (386α Π.Κ.) ανήλθαν σε 630, οι απόπειρες απάτης ανήλθαν σε 48, εξιχνιάστηκαν 90 υποθέσεις ηλεκτρονικής απάτης, τα θύματα ανήλθαν σε 619.
Το 2020 οι τετελεσμένες απάτες (386 Π.Κ.) που έχουν καταγραφεί ανήλθαν σε 4.060, οι απόπειρες απάτης ανήλθαν σε 400, εξιχνιάστηκαν 624 υποθέσεις απάτης, τα θύματα ανήλθαν σε 4.528.
Το 2020 οι καταγεγραμμένες τετελεσμένες απάτες με υπολογιστή (386α Π.Κ.) ανήλθαν σε 1.195, έχουν καταγραφεί 94 απόπειρες απάτης, εξιχνιάστηκαν 132 υποθέσεις, έχουν καταγραφεί 1.221 θύματα.
Το 2021 οι καταγεγραμμένες τετελεσμένες απάτες (386 Π.Κ.) ανήλθαν σε 4.805, έχουν καταγραφεί 545 απόπειρες, έχουν εξιχνιαστεί 669 υποθέσεις, τα καταγεγραμμένα θύματα ανήλθαν σε 5.440.
Το 2021 οι καταγεγραμμένες τετελεσμένες απάτες με υπολογιστή (386α Π.Κ.) ανήλθαν σε 3.684, έχουν καταγραφεί 225 απόπειρες, εξιχνιάστηκαν 239 υποθέσεις και τα καταγεγραμμένα θύματα ανήλθαν σε 3.861.
Το δεκάμηνο του 2022, οι καταγεγραμμένες τετελεσμένες απάτες (άρθρο 386 Π.Κ.) ανήλθαν σε 4.005, έχουν καταγραφεί 438 απόπειρες, έχουν εξιχνιαστεί 1.476 υποθέσεις, τα καταγεγραμμένα θύματα ανήλθαν σε 1.047.
Το δεκάμηνο του 2022, οι καταγεγραμμένες τετελεσμένες απάτες με υπολογιστή (386α Π.Κ) ανήλθαν σε 4.912, καταγράφηκαν 384 απόπειρες, εξιχνιάστηκαν 755 υποθέσεις, έχουν καταγραφεί 382 θύματα.
Εξίσου εντυπωσιακά είναι όμως τα στατιστικά στοιχεία που τηρούνται από την ΕΛΑΣ, και για τις μεθόδους απάτης που κλήθηκε να εξιχνιάσει η Αστυνομία το 2021 και το 10μηνο του 2022.
Οι συντριπτικά περισσότερες απάτες είναι εκείνες που σχετίζονται με την αγοραπωλησία αγαθών και ακολουθούν οι απάτες με τη μέθοδο προσέγγισης μέσω συγγενικού / φιλικού προσώπου.
Ειδικότερα, ως προς τις μεθόδους απάτης, η Διεύθυνση Δημόσιας Ασφάλειας έχει καταγράψει στην επικράτεια:
-το 2021, με τη μέθοδο προσέγγισης μέσω συγγενικού/φιλικού προσώπου 515 τετελεσμένες υποθέσεις απάτης, 96 τετελεσμένες απάτες με το πρόσχημα πρόκλησης τροχαίου, 152 με τη μέθοδο νοσηλείας συγγενικού προσώπου, 23 υποθέσεις με το πρόσχημα οικονομικών συνδρομών σε συλλόγους, 94 υποθέσεις με το πρόσχημα της ενοικίασης, 1.420 κατά την αγοραπωλησία αγαθών, 285 υποθέσεις με πιστωτική κάρτα, 28 με το πρόσχημα της εύρεσης εργασίας, 256 απάτες με το πρόσχημα επενδύσεων σε διαδικτυακές αγορές, 46 υποθέσεις απάτης μέσω αποστολής μαζικών μηνυμάτων ηλεκτρονικής αλληλογραφίας (τύπου Νιγηριανή απάτη), 14 υποθέσεις απάτης σε βάρος πιστωτικών ιδρυμάτων, 18 υποθέσεις σε βάρος δημοσίων υπηρεσιών.
Το 10μηνο του 2022, με τη μέθοδο προσέγγισης μέσω συγγενικού/φιλικού προσώπου, έχουν καταγραφεί 497 τετελεσμένες απάτες, με το πρόσχημα της πρόκλησης τροχαίου 87 υποθέσεις, με τη μέθοδο της νοσηλείας συγγενικού προσώπου 147 υποθέσεις, με το πρόσχημα οικονομικών συνδρομών σε συλλόγους 18 υποθέσεις, με το πρόσχημα ενοικίασης 187 υποθέσεις, κατά την αγοραπωλησία αγαθών 992 υποθέσεις, με πιστωτική κάρτα 218 υποθέσεις, με το πρόσχημα εύρεσης εργασίας 34 υποθέσεις, με το πρόσχημα επενδύσεων σε διαδικτυακές αγορές 159 υποθέσεις, μέσω αποστολής μαζικών μηνυμάτων (τύπου Νιγηριανή απάτη) 28 υποθέσεις, σε βάρος πιστωτικών ιδρυμάτων 19 υποθέσεις, σε βάρος δημοσίων υπηρεσιών 14 υποθέσεις.
Όπως σημειώνει ο κ. Θεοδωρικάκος, «στους παθόντες χορηγείται άμεσα αντίγραφο του Βιβλίου Αδικημάτων Συμβάντων (Β.Α.Σ.) -το οποίο μπορεί να εκδοθεί πλέον και μέσω του www.gov.gr, προκειμένου να χρησιμοποιηθεί στα Χρηματοπιστωτικά Ιδρύματα για την αμφισβήτηση των εν λόγω συναλλαγών και τις δικές τους περαιτέρω ενέργειες, προς αποφυγή ή αποκατάσταση της τυχόν ζημίας που υπέστησαν».
Πέραν των προαναφερομένων, με σχετικές διαταγές της Διεύθυνσης Δημόσιας Ασφάλειας του Αρχηγείου Ελληνικής Αστυνομίας έχουν δοθεί κατευθυντήριες εντολές και οδηγίες, προς τις Υπηρεσίες της Ελληνικής Αστυνομίας, προκειμένου σε περίπτωση υποβολής καταγγελίας περί απάτης, να ενημερώνουν άμεσα την Αρχή Καταπολέμησης της Νομιμοποίησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες, ώστε να πραγματοποιούνται εκ μέρους της οι δέουσες δεσμεύσεις περιουσίας πριν την ανάληψη του προϊόντος του εγκλήματος από τους δράστες.
Η εν λόγω ενημέρωση στοχεύει, όχι μόνο στη δέσμευση του προϊόντος του εγκλήματος από τον αρχικό λογαριασμό, αλλά και στον εντοπισμό από την Αρχή της ροής του χρήματος (μεταφορές σε έτερους τραπεζικούς λογαριασμούς, εντοπισμός έτερων συνεργατών κ.λπ.) και τη δέσμευση αυτού, ενώ ταυτόχρονα, απαγορεύεται από πλευράς της Αρχής το άνοιγμα νέων τραπεζικών λογαριασμών επ’ ονόματι των δραστών, στερώντας σε αυτούς τη δυνατότητα διάπραξης έτερων απατών.
Λόγω πάντως της διεθνούς διάστασης του φαινομένου της απάτης, η διερεύνηση δεν περιορίζεται στα εδαφικά όρια της Ελλάδας, αλλά γίνεται ανταλλαγή δεδομένων, πληροφοριών και βέλτιστων πρακτικών με άλλες χώρες, μέσω των θεσμοθετημένων διαύλων επικοινωνίας.
Ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη επισημαίνει εξάλλου ότι στη Διεύθυνση Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος υφίσταται Κέντρο Διαχείρισης Διαδικτυακού Κινδύνου «CyberAlert», το οποίο διαχειρίζεται το σύνολο των διαθέσιμων δικτύων εισροής πληροφοριών και καταγγελιών πολιτών. Οι εν λόγω πληροφορίες και καταγγελίες περιέρχονται στην Υπηρεσία μέσω του δωρεάν πενταψήφιου τηλεφωνικού αριθμού 11188, μέσω μηνυμάτων ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στη θυρίδα ccu@cybercrimeunit.gov.gr , μέσω των ψηφιακών εφαρμογών για φορητές συσκευές «Cyberkid» και «FeelSafe» και μέσω της ψηφιακής πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (www.gov.gr), στην ενότητα «Πολίτης και καθημερινότητα» και την υποενότητα «Καταγγελίες», όπου πολίτες, επιχειρήσεις και Φορείς έχουν τη δυνατότητα να υποβάλλουν ψηφιακά καταγγελία για εγκλήματα στον κυβερνοχώρο.
Απάντηση στην ερώτηση του βουλευτή της ΝΔ Ιωάννη Λαμπρόπουλου διαβίβασε και η Γενική Γραμματεία Εμπορίου του υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων.
Όπως σημειώνεται, στη Γενική Γραμματεία Εμπορίου έχει υποβληθεί πλήθος καταγγελιών σε σχέση με το ζήτημα του phishing (ηλεκτρονικό «ψάρεμα»), δηλαδή πρακτικών εξαπάτησης (με πλαστές ιστοσελίδες, ηλεκτρονικά μηνύματα ή ειδοποιήσεις), με τις οποίες οι δράστες πληροφορούνται ή υφαρπάζουν τους μυστικούς κωδικούς (ΡΙΝ, ΤΑΝ) των καταναλωτών για διαδικτυακές συναλλαγές και προβαίνουν σε μεταφορές χρημάτων από τους λογαριασμούς τους. «Η υπηρεσία εξετάζει τις καταγγελίες για ενδεχόμενη παράβαση του ν. 4537/2018 σύμφωνα με την οικεία νομοθεσία αρμοδιότητάς της (αρ. 13α και 13β Ν. 2251/1994) και βάσει της Υ.Α. 74784/2021 (Β’ 3114) – Σύστημα Διαχείρισης Αναφορών/Καταγγελιών, ακολουθώντας και τις «Κατευθυντήριες Γραμμές για τις Διαδικασίες Καταγγελίας σχετικά με ισχυρισμούς περί παραβάσεων της Δεύτερης Οδηγίας για τις Υπηρεσίες Πληρωμών» που εξέδωσε η Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών (2017) για τις αρμόδιες εθνικές αρχές», αναφέρει το υπουργείο Ανάπτυξης και Επενδύσεων.
Όπως εξάλλου σημειώνεται, το άρθρο 74 του ν. 4537/2018 «Ευθύνη του πληρωτή για μη εγκεκριμένες πράξεις πληρωμής (άρθρο 74 της Οδηγίας 2015/2366/ΕΕ)» προσδιορίζει την έκταση της ευθύνης του πληρωτή για τις ζημίες από τη διενέργεια μη εγκεκριμένων πράξεων πληρωμής. Σύμφωνα με αυτό ο πληρωτής δηλαδή ο πελάτης, ευθύνεται για όλες τις ζημίες που σχετίζονται με κάθε μη εγκεκριμένη πράξη πληρωμής, εφόσον οι ζημίες αυτές οφείλονται είτε σε δόλο είτε στη μη τήρηση μιας ή περισσοτέρων από τις υποχρεώσεις που έχει, σύμφωνα με το άρθρο 69, από πρόθεση ή βαριά αμέλεια. Αντίθετα, εάν ο πάροχος υπηρεσιών πληρωμών του πληρωτή δεν απαιτεί ισχυρή ταυτοποίηση του πελάτη, ο πληρωτής ευθύνεται για τυχόν οικονομικές συνέπειες, μόνο αν έχει ενεργήσει με δόλο.
«Στο πλαίσιο αυτό είναι συνήθως δυσχερής η διαπίστωση της ύπαρξης ή μη βαριάς αμέλειας του πελάτη. Άλλωστε, όταν απαιτείται απόδειξη πραγματικών περιστατικών που αντικειμενικά δεν μπορεί να λάβει χώρα στο πλαίσιο της διοικητικής διαδικασίας εξέτασης καταγγελιών η διαφορά κρίνεται από τα αρμόδια δικαστήρια», αναφέρει επίσης η Γενική Γραμματεία Εμπορίου και προσθέτει: «Με δεδομένο ότι τα στοιχεία κάθε υπόθεσης είναι διαφορετικά, η υπηρεσία μας εξετάζει ενδελεχώς τις σχετικές καταγγελίες και προβαίνει σε κάθε νόμιμη ενέργεια για την εφαρμογή της νομοθεσίας. Ωστόσο, το υπουργείο Ανάπτυξης και Επενδύσεων επεξεργάζεται και προτίθεται να καταθέσει σχέδιο νομοθετικής ρύθμισης για τον περιορισμό της ευθύνης του πληρωτή, εφόσον είναι καταναλωτής, σε περίπτωση που δεν υφίσταται δόλος αυτού. Η εν λόγω ρύθμιση, η οποία θα είναι απολύτως συμβατή με την Οδηγία 2015/2366/ΕΕ, θα τεθεί προσεχώς σε δημόσια διαβούλευση».
Συνεχίζεται η εκστρατεία ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης του κοινού για τις ηλεκτρονικές απάτες που ξεκίνησε το 2021 με τη συνεργασία των δυνάμεων του υπουργείου Προστασίας του Πολίτη, της Τράπεζας της Ελλάδος, της Ελληνικής Αστυνομίας και της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών (ΕΕΤ) και έχει συμβάλει καθοριστικά στο περιορισμό των περιστατικών σε ένα εξαιρετικά μικρό ποσοστό στο σύνολο των συναλλαγών.
Σε αναρτήσεις τους στις ιστοσελίδες, τόσο η ΕΕΤ όσο και ο Ελληνικός Χρηματοοικονομικός Μεσολαβητής, επανέρχονται δίνοντας απαντήσεις σε επίκαιρα ερωτήματα στο πλαίσιο της ενημερωτικής εκστρατείας.
Τυπολογίες απάτης στις ηλεκτρονικές πληρωμές και επενδύσεις
Συχνές Ερωτήσεις και Απαντήσεις
Ερώτηση: Τις τελευταίες ημέρες έχω λάβει αρκετά e-mails και SMS. Στα μηνύματα αυτά η “τράπεζα” μου αναφέρει ότι «έχει παρατηρηθεί ύποπτη δραστηριότητα» στον λογαριασμό ή την κάρτα μου ή ότι «έχει κλειδωθεί ή απενεργοποιηθεί» ο λογαριασμός ή η κάρτα μου. Τα μηνύματα περιέχουν κάποιον σύνδεσμο (link) και με προτρέπουν να ακολουθήσω αμέσως τις οδηγίες που υπάρχουν σε αυτόν για να λυθεί το πρόβλημά και για να ξεμπλοκάρω την πρόσβασή μου.
Απάντηση: Τα μηνύματα αυτά ΔΕΝ ΠΡΟΕΡΧΟΝΤΑΙ από την τράπεζά σας (μάλιστα κάποιες φορές φαίνεται να τα στέλνει τράπεζα με την οποία δεν διατηρείτε καν συνεργασία). Είναι μηνύματα απατηλά (phishing) και αποσκοπούν στο να σας ξεγελάσουν ώστε να καταχωρήσετε σε απατηλή ιστοσελίδα πανομοιότυπη με αυτήν της τράπεζας σας τους κωδικούς σας πρόσβασης στο ebanking ή τα στοιχεία της κάρτας σας αλλά και τους Κωδικούς μιας Χρήσης (OTP) που λαμβάνετε εκείνη τη στιγμή και απαιτούνται για την έγκριση συναλλαγών.
Η απάντηση σε όλες αυτές τις κακόβουλες προσπάθειες είναι μια και απλή. Ποτέ δεν δίνουμε προσωπικά μας στοιχεία σε κανέναν που μας τα ζητάει. Η Τράπεζά σας ποτέ δεν θα σας ζητήσει κάτι τέτοιο.
Ερώτηση : Πρόσφατα ανάρτησα μία αγγελία στο διαδίκτυο για να πουλήσω κάποιο προσωπικό μου αντικείμενο. Δέχτηκα τηλεφώνημα από κάποιον άγνωστο ο οποίος μου είπε ότι ενδιαφέρεται να το αγοράσει, μάλιστα χωρίς καν να το δει ή να το ελέγξει. Μου ζήτησε όμως να του δώσω τα στοιχεία της κάρτας μου ή τους κωδικούς του e-Banking μου ώστε να μπορέσει να μου καταθέσει τα χρήματα. Να τα δώσω τα στοιχεία μου; να τον εμπιστευτώ;
Απάντηση: Όχι, δεν πρέπει. Για κατάθεση χρημάτων, αρκεί μόνο να δώσετε τον IBAN του λογαριασμού σας. Μην αποκαλύψετε ποτέ τους κωδικούς σας στο ebanking ή τα στοιχεία της κάρτας σας ή τυχόν κωδικούς μίας χρήσης (OTP) που θα λάβετε εκείνη τη στιγμή.
Επίσης, σε περίπτωση που ο αγοραστής ισχυρίζεται ότι έχει καταθέσει τα χρήματα σε λογαριασμό σας, ελέγξτε εσείς ο ίδιος το ακριβές ποσό μόνο μέσα από το eBanking σας. Μην βασιστείτε σε τυχόν αποδείξεις κατάθεσης που μπορεί να σας προσκομίσει ή σας αποστείλει. Μπορεί να είναι πλαστές.
Ερώτηση: Πρόσφατα δέχτηκα τηλεφωνική κλήση από το εξωτερικό, και αυτός που με κάλεσε μου είπε (στα Αγγλικά) ότι είναι τεχνικός από μεγάλη εταιρεία πληροφορικής και ότι ο υπολογιστής μου έχει μολυνθεί από κακόβουλο λογισμικό και μπορούσε να επιδιορθώσει το πρόβλημα. Δεν τον πίστεψα όμως και έκλεισα το τηλέφωνο. Καλά έκανα?
Απάντηση: Ναι. Πρόκειται για προσπάθεια εξαπάτησης. Αν συνέχιζες θα σου ζητούσε να εγκαταστήσεις λογισμικό απομακρυσμένης πρόσβασης και έτσι θα αποκτούσε πλήρη έλεγχο στον υπολογιστή σου. Μετά, ο απατεώνας, με πρόφαση την επιδιόρθωση του προβλήματος θα σου ζητούσε τους κωδικούς σου σύνδεσης στο e-Banking σου και θα προσπαθούσε ο ίδιος να κάνει μεταφορές χρημάτων από τους λογαριασμούς σου. Μην εμπιστεύεστε τον υπολογιστή σας σε αγνώστους. Εάν κάποιος σας καλεί από άγνωστο αριθμό, ειδικά από το εξωτερικό, και ισχυρίζεται ότι είναι από οποιαδήποτε εταιρεία πληροφορικής, χωρίς εσείς να έχετε δηλώσει βλάβη σε συσκευή σας, διακόψτε την κλήση. Μην προχωράτε σε εγκατάσταση λογισμικού απομακρυσμένης διαχείρισης που σας προτείνει κάποιος άγνωστος.
Ερώτηση: Μου ζητήθηκε να μεσολαβήσω στη μεταφορά χρημάτων προσφέροντας μου αμοιβή για να γίνει κατάθεση χρημάτων σε λογαριασμό μου. Υπάρχει κάποιο πρόβλημα; Είναι παράνομο;
Απάντηση: Nαι είναι παράνομο. Εάν σας προσεγγίσουν μέσω e-mail ή μέσω κοινωνικών δικτύων ή μέσω αγγελιών και σας ζητήσουν να μεταφέρετε χρήματα (τα οποία θα έχουν μπει προηγουμένως στον λογαριασμό σας) σε λογαριασμούς τρίτων συνήθως σε άλλες χώρες ή να τους τα δώσετε κάνοντας ανάληψη από κάποιο ΑΤΜ ή κατάστημα, κρατώντας ένα ποσοστό ως προμήθεια, πρέπει να γνωρίζετε ότι προσπαθούν να σας εξαπατήσουν για να διαμεσολαβήσετε στη μεταφορά παράνομου χρήματος (money muling) και ότι η πράξη αυτή διώκεται ποινικά.
Συνεπώς:
*μη δεχτείς να μεσολαβήσεις ως ενδιάμεσος σε διακίνηση χρημάτων από άλλα άτομα, συνήθως άγνωστα σε σένα. Μπορεί να υποστείς σημαντικές επιπτώσεις, καθώς με αυτόν τον τρόπο εμπλέκεσαι σε παράνομες ενέργειες, είτε το γνωρίζεις είτε όχι
*εάν λάβεις ύποπτο μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (email), μην απαντήσεις και μην ακολουθήσεις τυχόν υποδεικνυόμενο σύνδεσμο (link),
*διασταύρωσε τα στοιχεία της εταιρείας που προσφέρει τη θέση εργασίας και τα στοιχεία επικοινωνίας της (ειδικά αν εδρεύει στο εξωτερικό),
*μην παραχωρείς ποτέ στοιχεία του τραπεζικού σου λογαριασμού σε κανέναν, εκτός εάν έχεις μαζί του μονιμότερη συνεργασία, ή είναι άτομο του στενού οικογενειακού σου περιβάλλοντος.
*εάν πιστεύεις ότι έχεις εμπλακεί σε μεταφορά παράνομου χρήματος, μην προβείς σε οποιαδήποτε άλλη μεταφορά χρημάτων που τυχόν σου ζητηθεί. Ειδοποίησε αμέσως την τράπεζα σου, την υπηρεσία στην οποία πραγματοποίησες την συναλλαγή και την αστυνομία.
Ερώτηση: Σε γενικές γραμμές, τι θα πρέπει να κάνω για να μην πέσω θύμα ηλεκτρονικής απάτης;
Απάντηση: Η τράπεζα ή οι τράπεζες συνεργασίας σας έχουν αναρτήσει στις ιστοσελίδες τους χρήσιμες συμβουλές, προκειμένου να μην πέσετε θύμα απάτης.
Σε κάθε περίπτωση, παρατίθενται παρακάτω ορισμένες βασικές οδηγίες, για να διενεργείτε με τη μεγαλύτερη δυνατή ασφάλεια τις ηλεκτρονικές σας συναλλαγές:
*Πληκτρολογείτε οι ίδιοι την ηλεκτρονική διεύθυνση της Τράπεζάς σας για την πρόσβασή σας στις υπηρεσίες ηλεκτρονικής τραπεζικής. Μην ακολουθείτε αποτελέσματα από μηχανές αναζήτησης.
*Βεβαιωθείτε ότι πλοηγείστε στο ασφαλές περιβάλλον της Τράπεζας. Ελέγξτε αν ο σύνδεσμος στον οποίο εισέρχεστε (https://www………gr) αντιστοιχεί στην ηλεκτρονική διεύθυνση της Τράπεζας σας. Κάνετε κλικ στο εικονίδιο του λουκέτου, για να ελέγξτε ότι η σύνδεση αναφέρεται ως ασφαλής.
*Ελέγξετε προσεκτικά την συναλλαγή που περιγράφεται στο μήνυμα της Τράπεζας (π.χ. μέσω sms, viber ή εφαρμογής του mobile app) με τον κωδικό μιας χρήσης OTP, πριν την επιβεβαίωσή της.
*Αποφύγετε τη χρήση δημόσιων ή κοινόχρηστων δικτύων.
*Μην αποθηκεύετε ποτέ τους κωδικούς σας σε οποιαδήποτε συσκευή σας.
*Αλλάζετε τουλάχιστον ανά εξάμηνο τους κωδικούς ασφαλείας σας (passwords).
*Ενισχύστε την ασφάλεια των συσκευών σας διατηρώντας ενημερωμένο πρόγραμμα προστασίας από κακόβουλο λογισμικό και ενημερώνετε τακτικά το λειτουργικό τους.
*Ελέγχετε ότι τα στοιχεία των ηλεκτρονικών διευθύνσεων των e-mails που λαμβάνετε αντιστοιχούν στο όνομα του προσώπου που εμφανίζεται ως αποστολέας τους, ιδίως όταν α) το πρόσωπο αυτό ανήκει στη λίστα των επαφών σας, β) φέρεται ότι είναι η Τράπεζα σας ή γ) άλλη γνωστή εταιρεία παροχής προϊόντων και υπηρεσιών.
*Αγνοείστε και διαγράψτε μηνύματα αμφίβολης προέλευσης που λαμβάνετε στις ηλεκτρονικές σας συσκευές και τις εφαρμογές σας και μην ακολουθείτε συνδέσμους (links) που περιλαμβάνουν και παραπέμπουν σε ιστοσελίδες.
*Μην αποκαλύπτετε σε τρίτους (π.χ. ενδιαφερόμενους αγοραστές, υποψήφιους πελάτες), μέσω τηλεφώνου, κινητού τηλεφώνου, email, φόρμας στο Internet, μέσων κοινωνικής δικτύωσης και άλλων μέσων, εμπιστευτικά στοιχεία σας όπως το όνομα χρήστη (username), τον κωδικό πρόσβασης (password), τα στοιχεία της κάρτας σας (αριθμό, κωδικό επαλήθευσης CVV και PIN), OTP (One Time Password – κωδικούς μίας χρήσης) και άλλους αριθμητικούς κωδικούς.
*Χρησιμοποιείτε πάντα τις πιο ενημερωμένες εκδόσεις Internet browsers (π.χ. Chrome, Microsoft Edge, κ.λπ), οι οποίες εξασφαλίζουν προηγμένο σχεδιασμό ασφαλείας.
*Επικοινωνήστε αμέσως με την Τράπεζά σας, σε κάθε περίπτωση υπόνοιας διαρροής των κωδικών ασφαλείας σας.
Ερώτηση. Το τελευταίο διάστημα λαμβάνω συχνά τηλεφωνικές κλήσεις από άγνωστους αριθμούς, στη διάρκεια των οποίων υποτιθέμενος εκπρόσωπος επενδυτικής εταιρείας μου προτείνει επενδυτικές ευκαιρίες «στα μέτρα μου», με γρήγορη και εγγυημένη απόδοση. Αναρωτιέμαι αν πρέπει να του εμπιστευτώ τα χρήματά μου.
Απάντηση: Προσοχή υπάρχει σοβαρός κίνδυνος εξαπάτησής σας.
* Μην εμπιστεύεστε όσους σας υπόσχονται ασφαλείς επενδύσεις με υψηλά, γρήγορα και εγγυημένα κέρδη.
*Εάν επιθυμείτε να κάνετε μια επένδυση, βεβαιωθείτε πρώτα ότι η εταιρία έχει άδεια λειτουργίας από την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς ή από άλλη ευρωπαϊκή Αρχή. Βεβαιωθείτε ότι, είτε καλύπτεται από το Ταμείο Εγγύησης Καταθέσεων και Επενδύσεων (ΤΕΚΕ), είτε συμμετέχει στο Συνεγγυητικό Κεφάλαιο ή άλλο ξένο Φορέα που διασφαλίζει την επένδυση σας. Επισκεφτείτε τα ακόλουθα sites: www.cmc.gov.gr www.ethe.org.gr www.smexa.gr https://www.syneggiitiko.gr/
Ερώτηση: Σε περίπτωση που πέσω θύμα ηλεκτρονικής απάτης και το δηλώσω στην Τράπεζα συνεργασίας μου, υπάρχει κάποιος άλλος φορέας στον οποίο μπορώ να απευθυνθώ άμεσα; Επίσης αν πέσω θύμα απάτης σχετικά με επενδύσεις υπάρχει φορέας στον οποίο μπορώ να απευθυνθώ;
Απάντηση: Ναι, και στις δυο περιπτώσεις θα πρέπει να καταγγείλετε το περιστατικό απάτης:
*στο πλησιέστερο σε εσάς αστυνομικό τμήμα ή
*στη Διεύθυνση Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος (ΔΙΔΗΕ) της Ελληνικής Αστυνομίας
-Τηλέφωνο : 11188
-Fax: 213-1527471
-Email: ccu@cybercrimeunit.gov.gr
-μέσω του portal στη διεύθυνση: https://goo.gl/vOHdVb
– Ταχυδρομική διεύθυνση: Λ. Αλεξάνδρας 173, Τ.Κ. 11522, Αθήνα
Ερώτηση: Το τελευταίο διάστημα είδα στην τηλεόραση και άκουσα στο ραδιόφωνο για μια εκστρατεία ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης του κοινού για τις ηλεκτρονικές απάτες με το σύνθημα «Μια Παύση Αρκεί για να Αποφύγουμε την Ηλεκτρονική Απάτη». Που μπορώ να ανατρέξω για να βρω περισσότερες πληροφορίες για τη συγκεκριμένη εκστρατεία;
Απάντηση: Μπορείτε να ανατρέξετε στην ιστοσελίδα της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών (ΕΕΤ) (https://www.hba.gr/info/PhishingCamp) για να αντλήσετε περισσότερες πληροφορίες για τη συγκεκριμένη εκστρατεία, προϊόν συνεργασίας μεταξύ του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη, της Τράπεζας της Ελλάδος, της Ελληνικής Αστυνομίας και της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών. Ξεκίνησε στο τέλος του 2021 και συνεχίζεται το 2022.
Ερώτηση: Που μπορώ να ανατρέξω για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τις διάφορες τυπολογίες ηλεκτρονικής απάτης και απάτης σχετικά με επενδύσεις που υφίστανται;
Απάντηση: Στην ιστοσελίδα της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών (ΕΕΤ) υπάρχει αναρτημένο όλο το υλικό των διαφόρων εκστρατειών ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης του κοινού για τις ηλεκτρονικές απάτες, όπως:
*εκείνης που αφορά τις απάτες στον «κυβερνοχώρο» (CyberScams), https://old.hba.gr/News/Details/1509 και
*εκείνης που αφορά τους μεταφορείς παράνομου χρήματος (European Money Mule Action – EMMA). https://old.hba.gr/News/Details/36
Περαιτέρω, στην ιστοσελίδα της ΕΕΤ υπάρχουν χρήσιμες ανακοινώσεις επί διαφόρων τυπολογιών απάτης (π.χ. απάτη μέσω αλλαγής κάρτας SIM, απάτη «υποτιθέμενης τεχνικής υποστήριξης», τηλεφωνικές απάτες, κ.ά.) στο πλαίσιο της διαχρονικής ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης του συναλλακτικού κοινού.
Ο Παναθηναϊκός νίκησε 68-61 τον Ολυμπιακό και έκανε το 14/14 στη Stoiximan.gr Basket League. Τρία…
aade.gr - λοταρία αποδείξεων - TAXISnet: Πραγματοποιήθηκε η νέα λοταρία αποδείξεων από την ΑΑΔΕ (Ανεξάρτητη Αρχή…
"Πρέπει να το δούμε ως την κατάλληλη στιγμή, το συζητάμε 25 χρόνια, όλοι ξέρουν ποια…
Θέση κατά της συμμετοχής της εκκλησίας στα συλλαλητήρια για το Σκοπιανό παίρνει ο μητροπολίτης Μεσσηνίας,…
Νεκρός βρέθηκε ο επιβάτης (περίπου 60 ετών) του Blue Star Naxos που πήδηξε στη θάλασσα…
Τις 600.000 πλησιάζουν τα ανασφάλιστα οχήματα που κυκλοφορούν στους ελληνικούς δρόμους, με ό,τι μπορεί να…